Viêm gan C

28/04/2025 11:45
Viêm gan C là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm do virus HCV gây ra, có thể dẫn đến xơ gan, suy gan, ung thư gan. Tổ chức Y tế Thế giới 2024 (WHO) ghi nhận khoảng 58 triệu người toàn cầu đang sống chung với viêm gan C mạn tính, khoảng 1,5 triệu ca nhiễm mới mỗi năm.

Tại Việt Nam, tỷ lệ người mắc viêm gan C ước tính khoảng 3,6% dân số, tương đương khoảng 3 triệu người. Phần lớn trong số họ không biết mình mắc bệnh do viêm gan C thường diễn tiến âm thầm, không có triệu chứng rõ ràng.

Bệnh có thể tồn tại dưới hai dạng: Viêm gan C cấp tính xảy ra trong vòng 6 tháng sau khi nhiễm virus. Khoảng 15-45% trường hợp có thể tự khỏi hoàn toàn mà không cần điều trị. Còn viêm gan C mạn tính xảy ra khi virus tồn tại trong cơ thể hơn 6 tháng. Khoảng 55-85% người nhiễm sẽ tiến triển thành mạn tính nếu không được điều trị. Viêm gan C mạn tính là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến xơ gan, suy gan và ung thư gan.


Đường lây nhiễm


  • Qua đường máu: Truyền máu, dùng chung kim tiêm, dụng cụ chích ma túy, dùng chung dao cạo râu, kim châm cứu, xăm hình, xỏ khuyên không tiệt trùng...
  • Từ mẹ sang con: Khoảng 5-6% khả năng lây truyền từ mẹ sang con.
  • Qua quan hệ tình dục: Nguy cơ thấp hơn so với HIV, viêm gan B nhưng vẫn có thể xảy ra.
  • Viêm gan C không lây qua thức ăn, nước uống, tiếp xúc thông thường như ôm, hôn, bắt tay, dùng chung bát đũa.


Triệu chứng


  • Giai đoạn cấp tính: Đa số không có triệu chứng hoặc triệu chứng mờ nhạt như mệt mỏi, chán ăn, buồn nôn, đau hạ sườn phải, vàng da.
  • Giai đoạn mạn tính: Tiến triển âm thầm, có thể xuất hiện vàng da, phù, cổ trướng, xuất huyết dưới da,...
  • Biến chứng: Xơ gan, suy gan, ung thư gan.


Nguy cơ


Người từng truyền máu, ghép tạng; người nghiện chích ma túy; quan hệ tình dục không an toàn; nhân viên y tế; trẻ sơ sinh có mẹ nhiễm virus viêm gan C; người xăm hình, xỏ khuyên tại cơ sở không đảm bảo vô khuẩn.


Chẩn đoán


Gồm hai bước là tầm soát kháng thể kháng HCV (anti-HCV) và xét nghiệm tải lượng HCV RNA (PCR).

Ngoài ra có thể làm thêm men gan, siêu âm gan, FibroScan, xét nghiệm chức năng gan.


Điều trị


Hiện nay, viêm gan C có thể điều trị khỏi hoàn toàn bằng thuốc kháng virus trực tiếp (DAA), hiệu quả 95-99%, thời gian điều trị 8-12 tuần.

Lưu ý:

  • Điều trị cần được chỉ định và theo dõi bởi bác sĩ chuyên khoa.
  • Không tự ý bỏ thuốc hay dùng thuốc khác khi chưa có chỉ định.


Phòng ngừa


Hiện chưa có vaccine phòng ngừa viêm gan C.

Phòng bệnh chủ yếu dựa vào:

  • Không dùng chung kim tiêm, dao cạo, bấm móng tay, bàn chải đánh răng.
  • Quan hệ tình dục an toàn.
  • Phụ nữ mang thai nên xét nghiệm HCV.
  • Nhân viên y tế thực hiện an toàn khi tiếp xúc máu.

Tin xem thêm

Nghề làm bánh hỏi Phú Long - gìn giữ tinh hoa ẩm thực truyền thống

Ẩm thực
07/01/2026 21:44

Nghề làm bánh hỏi Phú Long (phường Hàm Thắng, tỉnh Lâm Đồng) là nghề truyền thống thủ công nổi tiếng từ lâu, sử dụng gạo làm nguyên liệu chính.

Công thức bánh khoai lang giòn lâu, không ngấm dầu

Ẩm thực
06/01/2026 18:25

Bánh vàng ươm, vỏ giòn rụm xen kẽ khoai bùi bùi, vẫn giữ vị mềm ngọt khá bắt vị. Đây là quà vặt ‘quốc dân’ được nhiều người yêu thích vào mùa đông.

Lý do mì soba hay được ăn vào giao thừa ở Nhật Bản

Ẩm thực
03/01/2026 18:53

Mì soba có thể dùng nóng hoặc lạnh tùy khẩu vị vùng miền, và điều quan trọng nhất là phải ăn hết bát trước khoảnh khắc giao thừa.

Vì sao món kho, rang hợp mùa lạnh?

Ẩm thực
31/12/2025 17:34

Cảm giác thèm thịt rang cháy cạnh, cá kho tộ vào ngày lạnh không chỉ do thói quen, mà xuất phát từ nhu cầu sinh nhiệt và phản ứng hóa học của não bộ.

5 món ăn được quan tâm nhất trên VnExpress Cooking năm 2025

Ẩm thực
30/12/2025 19:11

Những món ăn truyền thống, tinh tế trong kỹ thuật chế biến luôn được quan tâm, từ phở bò Hà Nội, bún thang lươn, nem rán đến đậu lướt ván, canh rau ngót bình dị.

Cách xào miến tơi, không vón cục nhờ một quả trứng

Ẩm thực
28/12/2025 21:23

Chỉ cần thêm một quả trứng đúng thời điểm, đĩa miến xào của bạn sẽ tơi sợi, thấm vị và hạn chế dầu mỡ thay vì vón cục như cách làm thông thường.

Đánh thức vị giác với "Hành trình ẩm thực kết nối sáng tạo"

Ẩm thực
23/12/2025 19:13

Từ ngày 19 - 21/12, Lễ hội Văn hóa Ẩm thực Hà Nội 2025 với chủ đề "Hà Nội - Hành trình ẩm thực kết nối sáng tạo" tại Công viên Thống Nhất.

7 món ăn Hà Nội là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Ẩm thực
22/12/2025 17:12

Chả cá Lã Vọng, phở Hà Nội, cốm Mễ Trì, trà sen Quảng An, xôi Phú Thượng, bánh cuốn Thanh Trì, cỗ Bát Tràng là những món ăn làm nên hồn cốt ẩm thực Hà thành.

Bài thuốc thịt vịt chữa yếu sinh lý

Ẩm thực
15/12/2025 21:11

Thịt vịt hầm đông trùng hạ thảo, vịt hầm đinh hương, hầm hạt điều, khiếm thực... có tác dụng chữa yếu sinh lý hiệu quả.